Onderzoek en STEM

Vernieuwde werking via 'Onderzoek'

Vanaf september 2018 gaan we voor een geïntegreerde aanpak, cfr het methode-onderwijs.

Omdat de wereld ook niet in hokjes is verdeeld, zullen wij de lessen wereldoriëntatie (geschiedenis, natuur, menselijk lichaam, ruimte,...), de lessen muzische vorming (beeld, muziek, drama, beweging) en schrijven in één blok geven.  De helft van de onderwijstijd wordt zo besteed aan 'onderzoek'.

Kinderen zullen vanuit een onderzoeksvraag een onderzoek opzetten, info verzamelen en verwerken en aan elkaar presenteren.  Zo zijn ze meer gemotiveerd, verwerken ze de leerstof beter en sneller en leren ze samenwerken.onderzoekend leren

Elke dag wordt ook een 'kring' gehouden.  Dit is een bijeenkomst met verschillende functies:

- verwondering uiten en onderzoeksvragen stellen om mee aan de slag te gaan. 

- informatie delen (vb. actualiteit, resultaten van onderzoeken, boekbesprekingen,...)

- aanleren van nieuwe technieken (door de leerkracht)

 onderzoek voorstelling

STEM
  • Het letterwoord STEM staat voor ‘Science, Technology, Engineering & Mathematics’.
     

  • STEM-didactiek brengt leerlingen wetenschappelijke, technische en wiskundige inzichten, concepten en praktijken bij die zij kunnen gebruiken om complexe vragen en levensechte problemen op te lossen.
     

Onze visie is gebaseerd op het STEM-kader van de overheid. Vanuit ons pedagogisch project zetten we in op het brede maatschappelijke belang van STEM. Iedereen is dus gebaat met STEM-geletterdheid.

4

Op het niveau van de kinderen:

  • werkt STEM algemeen vormend, verhoogt de betrokkenheid en scherpt de kritische zin aan;
  • fungeert STEM als hefboom bij het verwerven van (denk)vaardigheden van een hogere orde, door via natuurwetenschappen, techniek, engineering en wiskunde te creëren, te evalueren en te analyseren in een multidisciplinaire omgeving;
creëren_evalueren_analyseren_2.png
  • speelt STEM in op interesse en ervaringen, voortbouwend op wat leerlingen al weten, voorziet hen van nieuwe ervaringen en betrekt hen bij de toepassingen en het maatschappelijk/praktisch belang van de (toegepaste) natuurwetenschappen;
  • heeft STEM oog voor diversiteit en gelijke kansen, zet actief in op rolmodellen en werkt daardoor emancipatorisch;
  • begint STEM vanaf de kleuterschool en zorgt voor een verfijning van de (denk)vaardigheden in een context van een leven lang leren.

STEM-onderwijs bevat technische en wetenschappelijke concepten, die via aangepaste contexten ook maatschappelijke thema’s aan bod laten komen. Gezondheid, energie, vergrijzing, globalisering, ecologie en duurzaamheid zijn hiervan enkele voorbeelden. Naar analogie met het industriële proces van ‘onderzoek en ontwikkeling (R&D)’, verwerven leerlingen ook in het STEM-onderwijs een kritisch onderzoekende houding. Ze ontwikkelen probleemoplossende vaardigheden in een globale, reële wetenschappelijke en technische context. STEM-onderwijs richt zich dus op het gericht onderzoeken en globaal ontwikkelen. 

 

STEM-geletterdheid 
 

STEM heeft een explorerende en oriënterende functie. Het is erop gericht om leerlingen te helpen bij het ontdekken en ontwikkelen van hun talenten en interesses. We streven naar STEM-geletterdheid bij alle leerlingen.

Deze STEM-geletterdheid wordt voor alle leerlingen opgebouwd en kunnen we omschrijven als “het vermogen van iemand om fundamentele concepten uit natuurwetenschappen, techniek, engineering en wiskunde te verstaan en toe te passen om zo te komen tot weloverwogen beslissingen, om problemen op te lossen en/of nieuwe producten en processen te creëren”.

3

Een STEMmige leeromgeving
 

Voor het realiseren van deze visie is de leeromgeving waarin het STEM-onderwijs plaatsvindt van cruciaal belang.

De leerkracht doet ertoe, ook bij STEM-onderwijs. Om STEM-geletterdheid bij leerlingen te stimuleren is het van belang dat leerkrachten niet alleen een zekere durf en (zelf)vertrouwen hebben op het vlak van STEM-educatie, maar ook mee onderzoeker en ontwikkelaar durven zijn, samen met de leerling. Leerkrachten hebben inzicht in het eigen niveau inzake STEM-inhouden en -didactiek en professionaliseren zich voortdurend.

 

Onderzoekend leren is een didactische aanpak voor het stimuleren van:

  • domeinspecifieke kennis (wetenschappelijke concepten, wiskundige procedures, ...)
  • domeinoverstijgende strategieën (onderzoeks- en ontwerpvaardigheden, ...)

Onderzoekend leren vertrekt vanuit een probleemstelling en maakt het mogelijk om: 

  • de vragende en kritische ingesteldheid van kinderen te stimuleren: kinderen leren om hun eigen mening in vraag te stellen en te herzien, leren om informatie niet meteen als juist te bestempelen, maar zich hierbij vragen te stellen zoals "Hoe komt dat?", "Waarom is dat zo?", "Hoe kan ik daar meer over te weten komen?",...
  • kinderen te stimuleren tot actief en creatief onderzoeken en ontwerpen: kinderen leren gericht waarnemen met al hun zintuigen, leren verbanden leggen tussen variabelen, leren een onderzoek palnnen en uitvoeren, leren oplossingen bedenken voor een probleem, ...

Stappen onderzoekend leren

  1. Verwonderen
  2. Verkennen
  3. Onderzoekopzetten
  4. Onderzoekuitvoeren
  5. Concluderen
  6. Presenteren

Stappen ontwerpend leren

  1. Probleem verkennen en formuleren
  2. Ideeën verzamelen en selecteren
  3. Concepten uitwerken en selecteren
  4. Prototype maken
  5. Testen en optimaliseren
  6. Presenteren

Bij onderzoekend leren gaat het dus om de stimulering van onderzoeks- en ontwerpvaardigheden die leiden tot een onderzoekende houding en niet om het aanbrengen van encyclopedische kennis ov louter leuke proefjes doen.

21ste eeuwse competenties worden gestimuleerd!

Nieuw: een Chromebook voor elk kind

We zetten volop in op een digitale leeromgeving, niet ter vervanging van het werken in boeken - dat is zeker ook nog belangrijk - maar ter ondersteuning van de lessen.

Kinderen kunnen taken maken op maat, kunnen extra instructiefilmpjes bekijken, informatie verifiëren voor een onderzoek,...  We zetten ook de Google Classroom in: elk kind heeft een eigen schoolaccount.  Zo kunnen ze binnen een beveiligde omgeving samen aan dezelfde tekst schrijven, samen presentaties maken,... en daar eventueel thuis aan verder werken.

The sky is the limit!

Onze leerkrachten krijgen momenteel opleidingen om al deze toepassingen te integreren in hun klaswerking.